Operacja jest transportowana helikopterem.

Mobilny i modułowy system czystego pomieszczenia ma służyć jako szpital w obszarach wojny i kryzysów, umożliwiając lepszą opiekę zdrowotną dla ludzi. To, co na początku brzmiało jak utopia, ma wkrótce stać się rzeczywistością.

Na Cleanzone we Frankfurcie w październiku 2016 roku, futurystycznie wyglądający prototyp nowoczesnego „szpitala” był nieustannie otoczony przez zafascynowanych odwiedzających. Większości jednak brakowało chyba wyobraźni, aby wyobrazić sobie jasną modułową komórkę w rzeczywistym zastosowaniu jako ambulatorium w obszarze trzęsienia ziemi lub jako sala operacyjna w regionach objętych wojną. Jednak jeśli wierzyć twórcom Adriatic Institute of Technology (AIT), z siedzibą w Ankonie, którego założycielem jest profesor Gernod Dittel z Dittel Engineering z Kochel am See, tak zwany system „Shellbe” ma wkrótce zlikwidować poważne luki w opiece zdrowotnej w regionach słabo rozwiniętych.

Obecnie fakt, że w wielu częściach świata opieka zdrowotna dla ludności jest niestabilna lub słaba, jest powszechnie uznawany za fakt. Brak klinik, ambulatoriów, lekarzy i leków w wielu obszarach wiejskich Afryki, Ameryki Łacińskiej i Azji Południowo-Wschodniej jest już i tak rażący, a w przypadku wojen, kryzysów lub klęsk żywiołowych ten deficyt pogłębia się do nie do zniesienia. Tu ma pomóc „Shellbe”. Podstawową ideą jest dostarczenie mobilnego szpitala do chorych i potrzebujących, zamiast transportować ich przez nierówny teren do odległej kliniki. Dzięki „Shellbe” można by zastąpić dotychczasowe, raczej prowizoryczne rozwiązania, takie jak operacje w namiotach, mobilne punkty medyczne na ciężarówkach czy przenośne lazarety polowe, które często spełniają tylko najprostsze wymagania higieniczne, nie mówiąc już o kontroli warunków klimatycznych.

Mobilny, elastyczny, modułowy i kuloodporny

System „Shellbe” składa się z przenośnych modułów, które można łatwo montować i demontować, a w razie potrzeby rozbudowywać o dowolną liczbę modułów. Serce koncepcji stanowi podstawowy moduł o wymiarach 6 na 6 metrów i wysokości 3,4 metra, zbudowany w technologii powłokowej. Nazwa „Shellbe” pochodzi od angielskich słów „shelter” (schronienie) i „shell” (powłoka), według informacji od twórców. Podstawowy moduł tej ochronnej powłoki składa się z kilku elementów: składanych aluminiowych rur oraz podłogi i pokładu, które tworzą nośną ramę. Do tego mocowane są powłoki jako ściany boczne, zawierające otwory na drzwi i okna. W jednej ze ścian bocznych umieszczone są również wszystkie urządzenia techniczne niezbędne do zasilania, klimatyzacji i oczyszczania powietrza. Moduł ma spełniać wysokie wymagania dotyczące autonomicznego zaopatrzenia, aby jego zastosowanie było możliwe nawet w nieodkrytych obszarach świata. Fotowoltaiczne panele, ogniwa słoneczne i turbiny wiatrowe mogą zapewnić energię dla urządzeń medycznych, oświetlenia i klimatyzacji. Zbiornik na deszczówkę i system uzdatniania wody również są w zestawie.

Po ustawieniu w dowolnym miejscu, wewnątrz panują jednolite i kontrolowane temperatury — niezależnie od tego, czy jest to pustynia, dżungla czy wieczny lód. Początkowo planowana jest bezpieczna funkcjonalność w zakresie od -30 do +50 stopni Celsjusza na zewnątrz. W kolejnym kroku twórcy rozważają zakres od -50 do +80 stopni, dla którego testują specjalny materiał izolacyjny oraz specjalny kompozyt z włókna węglowego, który ma być nawet kuloodporny na zewnątrz.

W skład technicznego wyposażenia modułu wchodzi nowo opracowany system oczyszczania powietrza (HVAC). Ma on filtrować cząstki i zarazki z powietrza, zapewniając wysokiej jakości warunki pracy i życia wewnątrz stacji. Dzięki tym wyjątkowo wysokim standardom w zastosowaniach mobilnych twórcy widzą wiele możliwości użycia „Shellbe”. W zależności od wariantu i wyposażenia wewnętrznego, może to być czyste pomieszczenie, sala operacyjna, ambulatorium, apteka, pokój pielęgniarski, laboratorium biologiczne czy stacja badawcza. Moduł spełnia normy dotyczące czystości mikrobiologicznej, kontroli klimatu i cząstek, które zwykle obowiązują tylko w (lepszych) szpitalach stacjonarnych, a także w technicznych i aseptycznych systemach czystych pomieszczeń. System oferuje zintegrowaną i kompleksową technologię nadzorowania i monitorowania, spełniając wszystkie wymogi operacyjne zgodnie z DIN EN ISO-14644 oraz normami GMP (klasa A-B-C-D).

Możliwość dostosowania rozmiaru do potrzeb

W zależności od zastosowania, mobilna opieka zdrowotna może wymagać bardzo różnych pojemności. W jednym przypadku może chodzić o szeroką dostępność podstawowej opieki lekarskiej w wielu rozproszonych, małych punktach, podczas gdy w innym potrzebny może być cały kompleks zdrowotny dla wielu ludzi, na przykład w obozie dla uchodźców, gdzie potrzebnych jest kilkaset łóżek wraz z infrastrukturą. Według AIT, „Shellbe” może być zarówno małą, samodzielną stacją na obszarach wiejskich, jak i częścią dużego kompleksu. Moduły można łączyć ze sobą. Po wejściu przez przejścia powietrzne, personel i pacjenci mogą korzystać z korytarzy przypominających pomosty lotniskowe, które łączą terminale i samoloty. Te systemy korytarzy mogą być również wykorzystywane do integracji różnych systemów z istniejącą infrastrukturą.

Ta skalowalność ma liczne zalety, ponieważ umożliwia zbudowanie w pełni wyposażonego szpitala z wszystkimi oddziałami do leczenia i opieki, nawet na środku infrastrukturalnego pustkowia. Podczas gdy w jednym module znajduje się sala operacyjna, w innym łóżka dla nawet sześciu pacjentów, a kolejny moduł może zawierać gabinet lekarski — i tak dalej. Planowanie i symulacje twórców na komputerze obejmują już instalacje z nawet do 1000 łóżek. Kolejną zaletą tej skalowalności jest możliwość planowania zgodnie z potrzebami i kontrolowania kosztów. Stacja zdrowia musi być tylko tak duża, jak jest obecnie potrzebna. Gdy zapotrzebowanie się zmienia, moduły można rozbudować, zmniejszyć lub nawet przenieść w inne miejsce.

Konstrukcja odporna na trzęsienia ziemi

Aby zapewnić tę mobilność, twórcy z AIC kładą szczególny nacisk na transportowalność „Shellbe”. Rozłożony na części, pojedynczy podstawowy moduł można przewieźć samochodem na dowolne miejsce. Trzy sztuki mieszczą się w standardowym kontenerze 40-stopowym. Mogą być wysyłane na cały świat i z pomocą pojazdu terenowego można je dostarczyć nawet do trudno dostępnych obszarów. Po dotarciu, elementy modułu są rozpakowywane i montowane. Najcięższy element waży 50 kilogramów, co umożliwia jego ręczny montaż bez użycia dźwigu czy podobnego sprzętu. W razie potrzeby, jak podano na Cleanzone, taki moduł można nawet „zawiesić na haku” i przewieźć helikopterem na miejsce użycia. Konstrukcja ramy odporna na trzęsienia ziemi wyrównuje nierówności terenu do wysokości 1,60 metra. Dzięki temu „Shellbe” może być ustawione nawet na nierównych polach i na zboczach, a wszystko to w zaledwie kilka miesięcy od rozpoczęcia prac. Szpital stacjonarny w tradycyjnej technologii budowy wymagałby na to kilku lat planowania i realizacji.

Według profesora Dittela, „Shellbe” może znacznie zwiększyć szanse na dostęp do opieki medycznej i jej jakość w wielu krajach. Jest to szczególnie istotne ze względu na rosnącą liczbę kryzysów w coraz większej liczbie regionów. Katastrofy naturalne czy wojny często prowadzą do gwałtownego wzrostu zapotrzebowania na opiekę medyczną w regionach niedoinwestowanych.

Celem Adriatic Institute of Technology (AIT) i jego dostawców jest opracowanie modułowych, mobilnych i wielofunkcyjnych systemów schronień, które spełnią wysokie wymagania jakościowe urządzeń czystych pomieszczeń i szpitali stacjonarnych. Niemiecko-włoska firma została założona w 2014 roku przez inżynierów Gernoda Dittela i Matteo Filippiego. Dittel jest dyrektorem firmy zajmującej się planowaniem czystych pomieszczeń Dittel Engineering w Kochel am See i pełni funkcję prezesa oraz Chief Technical Officer (CTO) w AIT. Inżynier budownictwa z doświadczeniem w budowie specjalistycznych obiektów, Filippi, jest dyrektorem firmy CTSA S.R.L w Ankonie i pełni funkcję Chief Execution Officer (CEO) w AIT.