Okno do życia na Księżycu

Nasza Księżyc jest dziś bez życia i niezamieszkiwalny. Nie ma tam znaczącej atmosfery, na powierzchni nie ma ciekłej wody, brak magnetosfery chroniącej przed wiatrem słonecznym i promieniowaniem kosmicznym, a także występują duże wahania temperatury. Powiązanie tego Księżyca z zamieszkiwalnością wydaje się ryzykowne i wywraca do góry nogami dotychczasowe hipotezy. Prof. Dr. Dirk Schulze-Makuch, astrobiolog z TU Berlin, oraz jego kolega Ian A. Crawford z Uniwersytetu w Londynie zebrali i porównali najnowsze badania dotyczące analizy próbek gleby i skał. Dochodzą do wniosku, że ponad trzy miliardy lat temu mógł istnieć okres, w którym życie na Księżycu było możliwe. Ich wyniki i wnioski opublikowali właśnie w renomowanym czasopiśmie „Astrobiology”.

„Nie chodzi o znalezienie ‚zielonych ludzików’. Bakterie i mikroby to również formy życia biologicznego, a przede wszystkim: te prymitywne formy życia stanowią podstawę rozwoju wyższych, bardziej inteligentnych, a także technicznie korzystających form życia”, mówi Dirk Schulze-Makuch z Centrum Astronomii i Astrofizyki TU, który od kilku lat bada temat „Życia na egzoplanetach”, między innymi dzięki wsparciu grantu ERC Europejskiej Rady ds. Badań Naukowych (https://www-astro.physik.tu-berlin.de/Atacama-project). Może się już pochwalić różnymi sensacyjnymi wynikami, zwłaszcza w kontekście prawdopodobnego mikrobiologicznego życia na Marsie.

„Zakładamy, że Księżyc powstał w wyniku gigantycznej kolizji Ziemi z innym ciałem niebieskim sprzed 4,5 miliarda lat”, mówi Schulze-Makuch. Ulotne substancje i cieczy mogły przetrwać w niektórych częściach świeżo powstałego Księżyca lub zostały dostarczone przez uderzenia meteorytów – o ich częstotliwości świadczy obecny wygląd powierzchni Księżyca. Inni naukowcy już wcześniej przypuszczali, że w tym wczesnym okresie mogły powstać kraterowe erupcje i uwolnienie lawy, a tym samym duże ilości gazów, które mogły uformować ochronną atmosferę, istniejącą przez około 70 milionów lat. „Atmosfera Księżyca sprzed około 3,5 miliarda lat była prawdopodobnie gęstsza niż dzisiejsza atmosfera Marsa. Ogólnie z tego wynika interesujące okno czasowe, w którym mogła istnieć nie tylko ciekła woda na powierzchni Księżyca, ale także życie”, dodaje Schulze-Makuch.

Około czterech miliardów lat temu, gdy na Ziemi pojawiło się pierwsze życie, wiele asteroidów i meteorytów uderzało w Ziemię. Bakterie mogły dotrzeć z Ziemi na Księżyc, przetrwać impakt i lot, dokładnie w tym okresie, gdy życie na Księżycu było możliwe, gdy na powierzchni istniała wczesna atmosfera z wodą, a także pole magnetyczne. W próbkach skał z powierzchni Księżyca, które zebrano podczas misji księżycowych, można znaleźć ślady procesów oksydacyjnych i hydrotermalnych.

Aby dalej potwierdzać te pierwsze wyniki i wynikające z nich wysokospiskulatywne hipotezy, naukowcy kończą, konieczne jest prowadzenie odpowiednich programów badawczych na skalę światową. Zalecają przeprowadzanie tych badań w nowych (księżycowych) komorach symulacyjnych, a także na Międzynarodowej Stacji Kosmicznej ISS. Tylko w ten sposób można sprawdzić, czy istniało wczesne okno czasowe na życie na Księżycu.

Artykuł Dirka Schulze-Makucha i Iana A. Crawforda „Was there an Early Habitability Window for Earth’s Moon?” jest dostępny w wersji Open Access w wydawnictwie Mary Ann Liebert.