Een landrapport voorafgaand aan de K 2019

De Aziatische regio houdt zich intensief bezig met trends en problemen om een „perfecte” toekomstige economische groei te realiseren, die ook in de kunststofsector tot een domino-effect zal leiden. In aanloop naar de K 2019, ’s werelds nummer 1 vakbeurs voor plastics en rubber, die van 16 tot 23 oktober 2019 in Düsseldorf plaatsvindt, werpen we eerst een blik op de Aziatische economie, onderverdeeld in verschillende sectoren, om vervolgens de marktgroei en de uitdagingen in de regio voor de kunststofindustrie te identificeren.

In het licht van een wereldwijde economie die zich op een achtbaan bevindt, is het aannemelijk dat de trage handelsgroei zich zal voortzetten met verdere handelsbeperkingen en onzekerheden op politiek vlak. Volgens uitspraken van de OECD (Organisatie voor Economische Samenwerking en Ontwikkeling) zal de groei van de wereldeconomie naar verwachting stijgen van 3,3% in 2019 naar 3,4% in 2020, waarbij de vorig jaar voorspelde 3,5% voor beide jaren niet gehaald zullen worden.

In China, waar nieuwe beleidsmaatregelen de zwakke handelsontwikkelingen hebben gecompenseerd, blijft de voorspelling van de OECD met een groei van 6,2% naar 6,3% in 2019 vrijwel ongewijzigd ten opzichte van 2018. En terwijl de groei in India in het derde kwartaal van 2018 is gedaald tot 7,1%, zal deze volgens berekeningen van de Wereldbank naar verwachting toenemen tot ongeveer 7,3% in het economische jaar 2018-2019 en in de daaropvolgende jaren zelfs 7,5% bereiken.

Ter voorbereiding op verdere tegenwind in de komende maanden richten grote economieën hun kompas op de Zuidoost-Aziatische landen, ook al voorspelt de Bank of America Merrill Lynch een daling in vijf landen – Indonesië, Maleisië, de Filipijnen, Singapore en Thailand – waarbij de groei van 5% in 2019 licht zou afnemen tot 4,8% in 2019.

Als afzonderlijke markt is Zuidoost-Azië zeer aantrekkelijk voor sleutelindustrieën, waaronder de automobielindustrie, verpakkingsindustrie, bouwsector en medische apparatuur. De regio houdt zich ook bezig met belangrijke problemen in verband met brandstofefficiëntie door de ontwikkelingen in haar elektrische voertuigensector, met het verminderen van plastic afval via een recyclinginfrastructuur en met het aanpassen van slimme productie binnen het kader van Industrie 4.0-initiatieven. Volgens een rapport van Mordor Intelligence zal de markt voor kunststoffen in Zuidoost-Azië tussen 2018 en 2023 een gemiddelde jaarlijkse groei van 5,5% laten zien. De bouw- en verpakkingssectoren zijn de grootste verbruikers van kunststoffen in de regio. Dit geldt ook voor folies en plaattoepassingen.

Daarnaast meldt Mordor Intelligence dat de markt voor technische kunststoffen in de regio Azië-Pacific in 2017 in totaal 25,37 miljoen ton omvatte. Naar verwachting zal de markt gedurende de prognoseperiode van 2018 tot 2023 een gezonde groeisnelheid vertonen met een gemiddeld jaarlijks groei van 5,7%. PET-harzen (polyethyleentereftalaat) zullen waarschijnlijk de sector domineren en een aandeel van 51% uitmaken onder technische kunststofproducten, met een groei van 6,6% in de komende vijf jaar.

Presentatie van de Automotive-basisbezittingen

Om concurrerend te blijven, moet Zuidoost-Azië voldoen aan de wereldwijde vraag naar auto’s. De regio produceerde in 2018 meer dan 4 miljoen voertuigen en kon volgens gegevens van de ASEAN Automotive Federation (AAF) tussen januari en november 2018 een gemiddeld groei van 7,6% in productie en verkoop laten zien.

Thailand, de grootste autofabrikant in de regio (vrachtwagens en personenauto’s), neemt met 2,16 miljoen geproduceerde voertuigen in 2018 de leiding en noteert daarmee een stijging van 9% ten opzichte van het voorgaande jaar. In 2018 steeg de verkoop van voertuigen in Thailand met 19,2% ten opzichte van het jaar daarvoor, en bereikte de magische grens van 1 miljoen verkochte voertuigen. De Federation of Thai Industries (FTI) voorspelt echter dat de voertuigproductie in Thailand in 2019 waarschijnlijk zal dalen tot 2,15 miljoen eenheden. Het land, dat ook wel „Detroit van Azië” wordt genoemd, blijft voor wereldwijde autofabrikanten zoals Toyota, Ford, Honda, BMW, Mercedes en vele anderen die fabrieken in Thailand hebben, een productiebasis.

Op de tweede plaats op de lijst van productiewedstrijd staat Indonesië, met 1,24 miljoen geproduceerde voertuigen en een stijging van 9,9% ten opzichte van het voorgaande jaar, waarin het land volgens gegevens van de AAF 1,13 miljoen voertuigen produceerde. Indonesië blijft in 2018 met 1,06 miljoen verkochte voertuigen in de elf maanden tot november de grootste markt en laat daarmee een stijging zien van 6,9% ten opzichte van het jaar daarvoor, toen 994.436 voertuigen werden verkocht.

Maleisië moest na de onverwacht sterke drie maanden van juni tot augustus een terugval van 23,7% in de voertuigproductie verwerken. Volgens gegevens van de Malaysian Automotive Association (MAA) eindigde deze terugval in november 2018 met een omzetgroei van 5,5%.

De toetreding tot de elektrische voertuigensector

De verkoop van elektrische voertuigen neemt wereldwijd toe en overschreed in 2018 voor het eerst de drempel van 1,2 miljoen, waarbij volgens schattingen van Frost & Sullivan de prognose voor 2018 voor de wereldwijde markt voor elektrische voertuigen eind van het jaar meer dan 1,6 miljoen elektrische voertuigen wereldwijd zal verkopen. Terwijl China, de VS en Europa verantwoordelijk zijn voor ongeveer 90% van alle wereldwijde EV-verkopen, behoren ook Japan en Zuid-Korea tot de belangrijkste spelers. China beheerste in 2017 zelfs de helft van de wereldwijde productie, gevolgd door Europa en de VS met elk 21% en 17%, evenals Japan en Zuid-Korea met respectievelijk 8% en 3%.

De regio Zuidoost-Azië, waar industriële en biomassa-verbranding de belangrijkste oorzaken zijn van de steeds slechter wordende luchtkwaliteit, richt zich inmiddels op koolstofarm vervoer. Een studie, uitgevoerd in 2018 door Frost & Sullivan en Nissan in de landen Singapore, Indonesië, Thailand, Maleisië, Vietnam en de Filipijnen, stelt dat hoewel de toename van elektrische voertuigen relatief laag is, consumenten zich bewust zijn van de verschillen tussen diverse EV-technologieën zoals batterij-elektrische voertuigen, plug-in hybride voertuigen en volledige hybride voertuigen. De studie geeft ook aan dat elektrische voertuigen vooral onder jonge consumenten onder de 40 jaar steeds populairder worden.

Toen het Britse technologiebedrijf Dyson Singapore koos als locatie voor zijn multi-miljarden-dollar elektrisch voertuigproject om zijn eerste EV’s vóór 2021 op de markt te brengen, was dat een grote verrassing, aangezien bijna 90% van de in Singapore gereden voertuigen op benzine rijdt. Volgens de Land Transport Authority (LTA) bestonden vorig jaar van de in Singapore geregistreerde 614.937 voertuigen 357 uit benzine-elektrische plug-in voertuigen en 466 uit volledig elektrische voertuigen. Desondanks behoort het land tot de weinige landen ter wereld die zowel een carsharing-systeem voor elektrische voertuigen als een taxi-vloot met elektrische voertuigen kunnen voorleggen. Verder verwacht de LTA dat tegen 2020 ongeveer 60 elektrische bussen op het openbaar vervoer zullen rijden.

De „Grote Drie” – Thailand, Maleisië en Indonesië – hebben respectievelijk roadmaps ontwikkeld voor het gebruik van elektrische voertuigen om een geïntegreerd EV-ecosysteem op te zetten dat particuliere investeringen in de waardeketen ondersteunt. Onder het „Electric Vehicle Promotion Plan”, dat deel uitmaakt van het „Thailand Alternative Energy Development Plan 2012-2021”, heeft Thailand grote vorderingen gemaakt en ontwikkelde zich volgens het ministerie van Landvervoer van 60.000 hybride personenauto’s en 8.000 batterij-elektromotoren in 2014 tot 102.000 hybride voertuigen en 1.400 batterij-elektrische voertuigen in 2018.

Indonesië heeft zich nog intensiever beziggehouden met de invoering van elektrische voertuigen en heeft als doel gesteld dat 20% van alle lokaal geproduceerde voertuigen in 2025 elektrisch moet zijn. Momenteel mikt het land op ongeveer 2,1 miljoen eenheden voor twee-wielige elektrische voertuigen zoals e-motorfietsen en 2.200 eenheden voor vierwielige voertuigen tegen 2025. De investeringen staan op het punt te beginnen en tot de nieuwste ontwikkelingen behoort ook de bouw van een elektrisch voertuigfabriek van de Zuid-Koreaanse fabrikant Hyundai in het industriegebied van Cikarang (Indonesië), waar jaarlijks 250.000 eenheden moeten worden geproduceerd, evenals een consortium van investeerders uit Zuid-Korea, Japan en China dat de bouw plant van een 4 miljard USD kostend fabriek voor batterij-elektrische voertuigen in Morowali (Indonesië), om de overvloedige nikkel-laterietbronnen van het land als kernonderdeel van lithiumbatterijen te benutten. Daarnaast werkt het land momenteel aan een richtlijn die fiscale stimulansen biedt voor fabrikanten van elektrische batterijen en voertuigen, evenals tariefafspraken met landen die een grote vraag naar EV’s hebben.

Volgens de Malaysian Investment Development Authority voorspelt Maleisië in zijn National Green Technology Master Plan en de Electric Mobility Blueprint (EMB) dat tegen 2030 ongeveer 100.000 elektrische auto’s en 2.000 elektrische bussen op de wegen van het land zullen rijden en dat er 125.000 laadstations zullen zijn.

In de Filipijnen heeft de Electric Vehicle Association of the Philippines (EVAP) in 2014 als doel gesteld om tegen 2020 ongeveer 1 miljoen elektrische auto’s op de weg te brengen, terwijl het Filipijnse ministerie van Energie een samenwerking met de Asian Development Bank (ADB) is aangegaan om E-tricycles (E-Trikes) in te voeren die worden aangedreven door lithium-ionbatterijen. Volgens de investeringscommissie van het ministerie van Economische Zaken rijden sinds 2018 ongeveer 1.400 E-jeepneys en E-trikes op de wegen en bevinden zich laadstations op 19 locaties. EVAP rekent erop dat er tot 2022 200 van deze voertuigen zullen zijn. In Vietnam, dat vooral door twee-wielers wordt gedomineerd, verwacht de grootste fabrikant Vinfast dat het jaarlijks 250.000 E-motorfietsen zal produceren en binnenkort zijn eigen elektrische auto op de markt zal brengen.

De regio kampt echter nog steeds met de langzaam stijgende gebruikspercentages van elektrische voertuigen, veroorzaakt door onaantrekkelijke stimulansen, hoge prijzen voor EV’s in vergelijking met benzineauto’s en het ontbreken van laadinfrastructuur. Onderzoek van Frost & Sullivan toont aan dat overheden een belangrijke rol spelen bij de marktintroductie van elektrische voertuigen.

Voorloper in de verpakkingsindustrie

Volgens een brancheprognose van Transparency Market Research kan de Aziatische markt voor flexibele verpakkingen tussen 2016 en 2024 een gemiddelde jaarlijkse groei van 5,7% bereiken en daarmee stijgen tot 6,7 miljard USD, wat wordt veroorzaakt door een positieve ontwikkeling en een stijgend besteedbaar inkomen. Thailand, ook wel bekend als „Kookwinkel van de wereld”, omdat het land zijn voedsel- en landbouwsector centraal stelt, kan een van de meest geavanceerde voedselverwerkingssectoren van Azië voorleggen en beschikt over meer dan 10.000 voedsel- en drankverwerkingsbedrijven. Als derde grootste sector van het land verdient deze meer dan 20% van het bruto binnenlands product.

De Thaise verpakkingsindustrie zal naar verwachting in 2020 63,1 biljoen eenheden produceren en daarmee een gemiddelde jaarlijkse groei laten zien van 4,2% ten opzichte van 2017, toen het nog 51,3 biljoen eenheden telde. Verpakkingen met hoge functionaliteit, zoals on-the-go-verpakkingen, duurzame verpakkingen of gepersonaliseerde zakken, zullen op lange termijn een hogere vraag genereren, net als harde kunststoffen, die van 2017 tot 2022 de grootste marktaandelen zullen hebben en een groei van 4,5% zullen laten zien.

Indonesië zal in de regio tegelijkertijd de leidende positie innemen op de markt voor flexibele verpakkingen, waarbij volgens Transparency Market Research de voedselverpakkingen in dat land 70% van het plasticverbruik uitmaken. De omzet in de voedings- en drankenindustrie behoort tot de drijvende krachten achter de sterke stijging van de detailhandelsomzet, die op basis van gegevens van december 2018 van de Bank Indonesia gemiddeld 3,7% hoger ligt dan het jaar daarvoor. Hierdoor is ook de Indonesische kunststofmarkt gegroeid, die volgens een rapport van Mordor Intelligence van 2018 tot 2023 een gemiddelde jaarlijkse groei van 6,23% zal laten zien.

De opkomende trend van een hectische, snelle levensstijl in de bloeiende Indonesische verstedelijking wordt volgens Global Data ook verantwoordelijk gehouden voor de toenemende vraag naar kleinere, praktische on-the-go-verpakkingen en andere verpakkingsvormen, wat ook wijst op een toenemend milieubewustzijn onder consumenten, dat op zijn beurt als belangrijke factor wordt beschouwd voor een hogere vraag naar milieuvriendelijke verpakkingsformaten. Flexibele verpakkingen vinden in de Indonesische voedingsindustrie brede toepassing vanwege hun lage kosten, aanpassingsvermogen aan verschillende vormen en maten, comfort en lage koolstofemissies. In 2016 hadden flexibele verpakkingen een marktaandeel van 42% en telden 42 miljard eenheden. In 2021 wordt dit naar verwachting verhoogd tot 52 miljard, wat een gemiddelde jaarlijkse groei van 4,3% betekent van 2016 tot 2021. Desalniettemin konden ook harde kunststoffenvpakkingen in 2016 in Indonesië een aanzienlijk marktaandeel veroveren (25%) en zullen tot 2021 blijven groeien met een gemiddelde jaarlijkse groei van 7,7%.

Met meer dan 1.500 kunststoffabricagebedrijven wordt de kunststofmarkt in Maleisië vooral gedomineerd door verpakkingen. Volgens Statista zal de voedings- en drankenindustrie in Maleisië in 2019 ongeveer 268 miljoen USD verdienen en zal deze tot 2023 met een gemiddelde jaarlijkse groei van 18% toenemen tot 520 miljoen USD. Ook de farmaceutische industrie draagt bij aan de groei van de verpakkingssector.

De dreigende afvalproblematiek – circulaire modellen ten behoeve van duurzaamheid

De bloeiende kunststof- en verpakkingssectoren in Zuidoost-Azië hebben geleid tot een steeds groter wordend afvalprobleem. Volgens de milieubeschermingsorganisatie Ocean Conservancy en op basis van onderzoeksresultaten van het tijdschrift Science komt meer dan de helft van het plastic afval dat in de oceanen terechtkomt uit vijf landen – China, Indonesië, de Filipijnen, Thailand en Vietnam.

Intussen is Zuidoost-Azië, vanwege het vorig jaar in China ingestelde invoerverbod op bijna alle wereldwijd recyclebare kunststoffen, uitgegroeid tot een bestemming voor de ontwikkeling van nationale recyclingcapaciteit en is het een stortplaats geworden voor plastic afval uit andere landen. Terwijl Thailand, Vietnam en Maleisië het invoerverbod op plastic afval stimuleren, zijn verdere wetgeving nog steeds nodig om de situatie te stoppen, aangezien het aantal illegale recyclingfabrieken voor plastic toeneemt, ondanks de invoering van de verboden.

Als tweede grootste veroorzaker van plastic afval dat in de oceanen eindigt, heeft Indonesië, direct achter China, een enorme taak te volbrengen. Het land, met een bevolking van 250 miljoen mensen, gebruikte volgens het ministerie van Milieu en Bosbouw alleen al in 2016 ongeveer 9,8 miljard plastic tassen. Gezien het gefaalde belastingbeleid op wegwerpplastic, dat volgens de Indonesian Olefin, Aromatic and Plastic Industry Association (Inaplas) „invloed zou hebben op kleine en middelgrote ondernemingen”, heeft het land nu 1 miljard USD gereserveerd, inclusief een lening van de Wereldbank van 100 miljoen USD. Volgens het ministerie van Zeezaken verwacht het land dat de hoeveelheid plastic die het in de oceanen loost, tegen 2025 met 70% kan worden verminderd door productverpakkingen te herzien, recyclebare materialen te gebruiken en een passende afvalbeheerstrategie in te voeren. Wat dat laatste betreft, beschikt het land over een „aanzienlijke” recyclingindustrie die jaarlijks ongeveer 1,1 miljoen ton plastic afval recyclet. Desalniettemin blijft de recyclinggraad relatief laag, onder de 20%, aldus de onlangs opgerichte organisatie Indonesia Plastics Recyclers (IPR).

Thailand produceert jaarlijks ongeveer 3 miljoen ton plastic afval en heeft nu een 20-jarenstrategie gepubliceerd die volgens de plannen van het ministerie van Milieu tot 2022 een verbod op dunne wegwerpplastic tassen voorziet en tot 2025 een verbod op wegwerpbekers en plastic rietjes.

Het buurland Maleisië heeft daarentegen een Zero-Waste-plan opgesteld dat tot doel heeft wegwerpplastic af te schaffen tegen 2030. In Singapore, waar afvalverbranding op de agenda staat, hield men zich tot nu toe afzijdig van het invoeren van wetten die wegwerpplastic verbieden of belasten, tot ergernis van milieubeschermers, want zelfs Cambodja heeft inmiddels een belasting op plastic tassen in winkelcentra en supermarkten ingevoerd. Ook op de Filipijnen heeft de regering een verbod op wegwerpplastic ingevoerd dat geldt voor plastic artikelen, plastic tassen en plastic rietjes. Gemeentebesturen hebben daarnaast Zero-Waste-strategieën geïntroduceerd in hun steden.

Conclusie en vooruitblik voor de kunststofsector in Zuidoost-Azië

Aangezien de kunststofsector in Zuidoost-Azië momenteel een groeicurve doorloopt, kan duurzaamheid in de sector alleen worden bereikt door de huidige systemen voor plasticbeheer en plasticverbruik aan te passen. Alleen de vijf landen Indonesië, de Filipijnen, Vietnam, Thailand en Maleisië produceren gezamenlijk 8,9 miljoen ton slecht beheerd plastic per jaar. Het bestrijden van milieuproblemen door afvalbeheer via verboden op plastic tassen en soortgelijke fiscale maatregelen, die voor veel landen vooral het eerste instrument vormen om afval te beheren, blijkt mogelijk niet meer zo effectief als eerder werd aangenomen. Tegenwoordig is een integrale aanpak nodig, waarbij planning wordt meegenomen en technologieën worden ontwikkeld die de waarde van materialen verhogen. Daarbij moet het circulaire economie-model worden toegepast, dat erop gericht is de afvalproductie te beperken door hergebruik van materialen en de herverwerking van materialen in grote sectoren (automobiel, bouw, verpakking en andere).

In het nieuw opgerichte duurzaamheidsysteem, geleid door de in Maleisië gevestigde NGO Circular Economy Asia (CEA), zijn inmiddels doelen vastgesteld waarmee Azië door gezamenlijke inspanningen haar afvalprobleem moet aanpakken en tegelijkertijd een circulaire economie moet nastreven. Het model van CEA voorziet in het aanbieden van een regelmatige, praktische en efficiënte inzameldienst, het ondersteunen van informele recyclingverzamelaars en het benutten van de gebieden waarin zij actief zijn, omdat het een systeem betreft dat al goed functioneert. Daarnaast moeten informele recyclingverzamelaars worden gelicenseerd voor geografische gebieden met technologische verbindingen, waardoor informatie en data kunnen worden verzameld voor veel belangrijke oplossingen. CEA prijst ook het Asian Plastics & Packaging Agreement (APPA), een programma dat tot doel heeft een uniform recyclinglabel-systeem en een gecertificeerde toeleveringsketen te introduceren, en dat elk land in Azië aanspoort een duurzame, circulaire kunststof- en verpakkingsindustrie op te zetten.

Tot slot stelt CEA dat Azië naar verwachting in 2050 een gesloten afvalkringloop zal kunnen voorleggen, mits politici nu de circulaire economie ondersteunen en het afschaffen van stortplaatsen invoeren, samen met het afschrijven van recyclebare bronnen voor hergebruik en de productie van 100% recyclebare kunststoffen.

Zowel grondstofproducenten als machinebouwers willen op K 2019 hun ervaringen en kennis over recycling, duurzame ontwikkeling en circulaire economie met kunststoffen internationaal delen. Juist tegen deze achtergrond zal de „Circulaire Economie” centraal staan op K 2019, dat als mondiale toonaangevende beurs in de sector optimale voorwaarden biedt om met vakgenoten uit veel landen over dit belangrijke onderwerp te praten en samenwerkingsverbanden te versterken.