Innovatieve techniek ontmoet innovatieve geest - of was het andersom?

Op 29 maart 2016 werd in Wenen de nieuwe methode, bekend onder de naam PDc-technologie, bekroond tijdens de ECONOVIUS 2016 voor de preventie van kiemverspreiding. De met een totaal van 15.000 € gedoteerde innovatieprijs van de Kamer van Koophandel Oostenrijk ging naar het bedrijf Ortner Reinraumtechnik GmbH, Villach. Met de Photodynamic Disinfection Certified Technology (PDcT) ontwikkelde Ortner samen met andere onderzoekspartners een nieuwe methode die personen en hun kleding binnen enkele minuten veilig desinfecteert, zonder hen daarbij te bedreigen. Met behulp van een personenpoort en de daarvoor benodigde technische procedures is het voor mensen die in schone ruimtes werken nu mogelijk om verschillende klasse van schone kamers of veiligheidszones te betreden, zonder telkens van kleding te hoeven wisselen.

Je mag je pak aanhouden…

De mens blijft en is altijd de grootste bron van gevaar in alle productieprocessen in schone ruimtes. Medewerkers in gevoelige gebieden zoals intensivecare- en quarantaineafdelingen of in de levensmiddelenindustrie moeten vaak zichzelf of het product beschermen tegen kiemen en bacteriën. Dankzij de ontwikkeling van PDcT wordt veel eenvoudiger. De snelle desinfectie wordt op natuurlijke wijze bereikt met behulp van een bepaalde kleurstof in de kleding en de bestraling door licht. Wetenschappelijk gezien is photodynamica de reactie van een kleurstof op een specifieke golflengte van het licht. Met behulp van deze reactie produceert de natuur de energierijke en reactieve 'singlet-zuurstof', die reageert met veel ongewenste kiemen en hun groei verhindert.

Bij de photodynamische desinfectie wordt deze hoogreactieve zuurstof onder invloed van een lichtbron doelgericht gebruikt om kiemen en virussen te vernietigen. Het gebruikte licht ligt in het zichtbare spectrum, waardoor er voor de gebruikers geen gevaar door stralingsbronnen ontstaat. Sinds 2015 zijn de eigenschappen van de photodynamische desinfectie in de vorm van kleding beschikbaar. Daarmee is het voor het eerst mogelijk om mensen in hun werkomgeving te decontamineren en zo de overdracht van kiemen door mensen te minimaliseren. Wetenschappelijke tests bevestigen een gecontroleerde kiemdodingsgraad van 90 procent in 3,7 minuten. De efficiëntie kan, afhankelijk van de lichtintensiteit en de duur van de bestraling, tot wel 99 procent worden verhoogd.

Uniek wereldwijd, gemaakt in Oostenrijk met Duitse partners

De ontwikkeling van de PDc-technologie nam meer dan zes jaar in beslag en werd in nauwe samenwerking tussen bedrijfsleven en wetenschap uitgevoerd. Als nauwe partners vonden zich hier de specialisten voor schone ruimte-techniek van Ortner Reinraumtechnik GmbH, de kledingexpert Dastex Reinraumzubehör GmbH & Co.KG en de kleurstofproducent M. Dohmen. De fundamentele research op het gebied van microbiologie en procestechnologie werd verzorgd door de wetenschappelijke partners van de Technische Universiteit Graz en het Research Center Pharmaceutical Engineering in Graz. Samen met Joanneum Research GmbH werd de juiste lichttechniek ontwikkeld. De effectiviteit werd getest door het Fraunhofer-Institut IPA, het TITV Greiz – Instituut voor speciale textielen en flexibele materialen, de Duitse instituten voor textiel- en vezelonderzoek Denkendorf (DITF) en het HIT Hohenstein Instituut voor Textielinnovatie GmbH.

Visionair concept met hart en ziel ontwikkeld

Terwijl de nieuwe technologie al succesvol wordt gebruikt in de farmaceutische en voedingsmiddelenproductie, moet PDcT binnenkort ook worden toegepast in klinische gebieden zoals oncologie, neonatologie, intensive care, ward rooms of nazorgfaciliteiten voor transplantatiepatiënten. Josef Ortner, CEO van Ortner Reinraumtechnik GmbH, die we op de LOUNGES in Stuttgart spraken voor een gesprek, was zeer blij met de erkenning die deze innovatie kreeg door de prijsuitreiking. "We zijn natuurlijk erg blij met de prijs, die we zien als erkenning en in zekere zin ook als afsluiting van ons interdisciplinaire ontwikkelingsproject. De ontwikkelde methode zal nu zijn weg vinden naar verschillende toepassingsgebieden. De vele aanvragen tonen dat er interesse is." Ortner, die het project vele jaren met een enorme inzet en hartstocht heeft voortgestuwd, maakt er ook duidelijk melding van: "Zonder de goede en nauwe samenwerking met onze partners Dastex en Dohmen, evenals de betrokken wetenschappelijke instituten, was deze innovatie niet mogelijk geweest."

Open omgaan met kansen en zwakke punten

Dat in al die jaren minder het streven naar financieel succes voorop stond dan vooral de zoektocht naar iets volkomen nieuws op het gebied van apparaatbouw en kleding, om ook durf te tonen door buiten de gebaande paden te denken, bevestigt ook Carsten Moschner, directeur van Dastex Reinraumzubehör GmbH & Co. KG. "Schone ruimte-techniek is een kwestie van vertrouwen en wij wilden hier ook een stukje van een cultuur van innovatie vormgeven, die in onze branche naar mijn indruk soms wat zwak is. Het gaat ons bij deze innovatie niet zozeer om het showeffect van een wereldprimeur. We willen met deze ontwikkeling ook verantwoordelijkheid nemen voor de kansen enerzijds en voor de nog aanwezige zwakke punten en grenzen van de technologie anderzijds. Het is niet behulpzaam te denken dat de PDcT vanaf nu alle desinfectiewerkzaamheden alleen zal doen. De mens moet blijven meedenken."

Meedenken of nog beter, buiten de gebaande paden denken, wil ook Josef Ortner in de toekomst nog meer dan voorheen. De ondernemer met een visie ziet nog veel onontdekte innovatiekansen in de schone ruimte-sector. We blijven benieuwd.